- Ocenę ryzyka zawodowego dokumentuje się dla każdego stanowiska pracy, także wtedy, gdy pracuje na nim jedna osoba.
- Typowe zagrożenia na tym stanowisku: wypadek drogowy; przesunięcie się ładunku; ręczne przenoszenie ciężarów.
- Pracodawca informuje pracowników o ryzyku zawodowym związanym z wykonywaną pracą oraz o zasadach ochrony przed zagrożeniami (art. 226 Kodeksu pracy).
- Poniższy opis jest punktem wyjścia: ocenę przeprowadza się dla konkretnego stanowiska w danej firmie i dla osób, które na nim pracują.
Zadania na stanowisku
- Sprawdzenie pojazdu przed wyjazdem: światła, opony, płyny, wyposażenie.
- Załadunek i zabezpieczenie towaru w przestrzeni ładunkowej.
- Jazda według ustalonej trasy i harmonogramu dostaw.
- Rozładunek i przenoszenie towaru do odbiorcy, także po schodach.
- Obsługa dokumentów dostawy i terminala.
- Utrzymanie czystości przestrzeni ładunkowej, także chłodni.
Maszyny, narzędzia i substancje
- Samochód dostawczy, także z zabudową chłodniczą
- Pasy, siatki i listwy do mocowania ładunku
- Wózek ręczny lub winda załadowcza
- Skrzynki, kosze i pojemniki transportowe
- Terminal, telefon, nawigacja
Typowe zagrożenia
- 01
Wypadek drogowy
Źródło zagrożenia: Ruch uliczny, pośpiech, zła pogoda, korzystanie z telefonu w czasie jazdy.
Możliwe skutki: Ciężkie obrażenia lub śmierć kierowcy i innych uczestników ruchu.
Przykładowe środki:
- Realny harmonogram dostaw z czasem na przerwy.
- Zakaz obsługi telefonu i terminala w czasie jazdy.
- Regularne przeglądy i serwis pojazdu.
- 02
Przesunięcie się ładunku
Źródło zagrożenia: Niezabezpieczony lub źle rozmieszczony towar w przestrzeni ładunkowej.
Możliwe skutki: Uderzenie przy otwieraniu drzwi, utrata panowania nad pojazdem.
Przykładowe środki:
- Mocowanie ładunku pasami lub przegrodami, ciężkie towary na dole.
- Ostrożne otwieranie drzwi ładowni.
- 03
Ręczne przenoszenie ciężarów
Źródło zagrożenia: Skrzynki, kosze i kartony przenoszone wiele razy dziennie, schody u odbiorców.
Możliwe skutki: Bóle i urazy kręgosłupa, przeciążenia barków i kolan.
Przykładowe środki:
- Wózek ręczny w wyposażeniu auta, winda załadowcza przy cięższych dostawach.
- Masa opakowań dostosowana do przenoszenia przez jedną osobę.
- 04
Upadek przy wsiadaniu i wysiadaniu
Źródło zagrożenia: Częste wchodzenie do kabiny i ładowni, mokre lub oblodzone stopnie.
Możliwe skutki: Skręcenia, złamania, urazy kolan.
Przykładowe środki:
- Stopnie i uchwyty w dobrym stanie, wysiadanie twarzą do pojazdu.
- Obuwie z podeszwą antypoślizgową.
- 05
Zmęczenie i praca w nietypowych godzinach
Źródło zagrożenia: Dostawy nocą lub wcześnie rano, długie trasy, korki.
Możliwe skutki: Spadek koncentracji, większe ryzyko wypadku.
Przykładowe środki:
- Planowanie tras z przerwami i z poszanowaniem przepisów o czasie pracy.
- Możliwość zgłoszenia zmęczenia przełożonemu.
- 06
Zimno i chłodnia
Źródło zagrożenia: Praca w ładowni chłodniczej, częste przejścia z ogrzewanej kabiny na zewnątrz, deszcz i mróz.
Możliwe skutki: Wychłodzenie, przeziębienia, bóle mięśni.
Przykładowe środki:
- Odzież chroniąca przed zimnem i deszczem.
- Ograniczony czas przebywania w chłodni.
- 07
Agresja i napad
Źródło zagrożenia: Przewożenie towaru i gotówki, konflikty z odbiorcami, praca bez innych osób w pobliżu.
Możliwe skutki: Urazy, silny stres.
Przykładowe środki:
- Ograniczenie płatności gotówką, zasady postępowania przy napadzie.
- Stały kontakt z dyspozytorem lub przełożonym.
Środki ochrony indywidualnej
- Rękawice ochronne do przenoszenia towaru
- Obuwie z podeszwą antypoślizgową
- Kamizelka ostrzegawcza
- Odzież chroniąca przed zimnem i deszczem
Badania, szkolenia i organizacja pracy
- Pracownik przechodzi badania lekarskie wstępne i okresowe; w skierowaniu wskazuje się prowadzenie pojazdu w ramach obowiązków służbowych, dźwiganie, a także pracę w nocy i w chłodni, jeżeli występują.
- Przed powierzeniem pojazdu warto sprawdzić prawo jazdy i ustalić, jak kierowca zgłasza jego utratę lub zatrzymanie.
- Instruktaż stanowiskowy obejmuje codzienną kontrolę pojazdu, mocowanie ładunku, obsługę windy załadowczej i postępowanie po wypadku drogowym.
- Warto zapewnić w pojeździe apteczkę i gaśnicę oraz okresowo sprawdzać ich stan.
Na co zwrócić uwagę
- Czas pracy kierowców regulują odrębne przepisy; w pojazdach z tachografem dochodzą zasady jego używania.
- Dostawy pieczywa i świeżej żywności odbywają się często nocą: pracę w nocy uwzględnia się w skierowaniu na badania i w harmonogramie.
- Gdy dostawy wykonuje pracownik innego stanowiska, np. piekarz lub sprzedawca, zagrożenia drogowe i związane z rozładunkiem dopisuje się do jego karty.
Karta oceny ryzyka dla tego stanowiska
Dokumentacja przygotowana w formularzu zawiera osobną kartę oceny ryzyka dla każdego stanowiska: opis stanowiska, zagrożenia z ich źródłami i możliwymi skutkami, stosowane środki, wstępny poziom ryzyka oraz działania do wykonania. Typowe stanowiska branży są w formularzu już zaproponowane: można zmienić ich nazwy albo dodać własne stanowisko na wzór podobnego z listy, a potem sprawdzić każdą odpowiedź.
Ocena ryzyka dla branży: Magazyn i transport, Piekarnia i cukiernia.
Warto przeczytać
Pytania i odpowiedzi
Jak opisać w ocenie ryzyka zagrożenia na drodze?
Pracodawca nie ma wpływu na ruch uliczny, ale ma wpływ na organizację: harmonogram dostaw, przerwy, stan techniczny pojazdu, zasady korzystania z telefonu i mocowania ładunku. Te elementy wpisuje się jako środki stosowane lub planowane.
Czy praca w chłodni samochodowej to osobne zagrożenie?
Tak. Częste przechodzenie między kabiną, chłodnią i otoczeniem obciąża organizm, a w ładowni łatwo się poślizgnąć. W karcie opisuje się mikroklimat zimny, odzież ochronną i czas pracy w chłodni.
Co ocenić, gdy kierowca rozładowuje towar na terenie innej firmy?
Rozładunek u odbiorcy oznacza obce drogi, rampy i wózki. Warto ustalić z odbiorcami zasady wjazdu i rozładunku, a w karcie opisać typowe miejsca dostaw i znane zagrożenia, np. strome podjazdy czy brak rampy.
Czy kierowca samochodu dostawczego i kierowca ciężarówki mogą mieć jedną kartę?
Lepiej je rozdzielić. Długie trasy, sprzęganie zestawu i wchodzenie na naczepę to zagrożenia, których kierowca samochodu dostawczego zwykle nie ma; on z kolei więcej dźwiga i częściej wsiada oraz wysiada.
Przepisy i źródła
- Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (dostęp: 4 listopada 2026)
- Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (dostęp: 4 listopada 2026)
- Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 marca 2000 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy ręcznych pracach transportowych oraz innych pracach związanych z wysiłkiem fizycznym (dostęp: 4 listopada 2026)
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy (dostęp: 4 listopada 2026)
Przy każdym źródle podano datę odczytu. Przepisy się zmieniają: zawsze warto sprawdzić tekst aktualnie obowiązujący.
Ta strona ma charakter informacyjny: nie jest oceną ryzyka przeprowadzoną w konkretnej firmie ani indywidualną poradą specjalisty ds. BHP lub lekarza medycyny pracy.