Przejdź do głównej treści
Piekarnia i cukiernia · art. 226 Kodeksu pracy

Ocena ryzyka zawodowego w piekarni i cukierni: dla każdego stanowiska.

Dla pracodawców prowadzących piekarnię, cukiernię lub pracownię z własnym sklepem. Z odpowiedzi na pytania o przygotowanie ciasta, piece, pracownię i sprzedaż powstaje dokumentacja oceny ryzyka zawodowego z kartą dla każdego stanowiska, w PDF, DOCX i XLSX, do przejrzenia, uzupełnienia i podpisania.

46 na liście zagrożeń branży26 grup zagrożeń5 na liście stanowisk

Zacznij ocenę ryzyka dla piekarniSzybka diagnoza
  • Płatność dopiero po podglądzie
  • PDF, DOCX i XLSX, 249 zł netto (298,80 zł brutto), jednorazowo
  • Protokół konsultacji i wzory wyznaczeń w załącznikach
  • Zwrot pieniędzy w ciągu 30 dni
Dokumentacja oceny ryzyka zawodowegoPrzykładowa firmaPiekarnia i cukiernia · wydanie 2026
Karta dla każdego stanowiska
Grupa · zagrożeniePilnośćDziałanie z planu
Maszyny i urządzenia · Pochwycenie lub zgniecenie ręki przez mieszadło miesiarkiNiezwłocznieSprawdzanie działania wyłącznika osłony na początku każdej zmiany i…
Gorące i zimne powierzchnie, para, płyny · Oparzenie termiczne przy kontakcie z gorącymi elementami pieca…NiezwłocznieWymiana zużytych i przetartych rękawic chroniących przed gorącem
Substancje chemiczne · Oparzenie chemiczne preparatem żrącym do pieców lub odkamieniaczemNiezwłocznieZakup szczelnych okularów ochronnych lub osłon twarzy do prac z preparatami…
Powierzchnie i przejścia · Poślizgnięcie i upadek na tym samym poziomieKrótki terminOznakowanie mokrej posadzki tablicą ostrzegawczą na czas mycia
46 na liście zagrożeń · wersja biblioteki 2026-11-04PDFDOCXXLSX
Zobacz pełny przykład dokumentacji
Diagnoza · 2 pytania

Firma w dwóch pytaniach.

Dwa pytania o firmę, by zobaczyć, co obejmie dokumentacja w tej branży. Na tym etapie nic nie jest zapisywane.

1. Ilu pracowników zatrudnia firma? (osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę, także w niepełnym wymiarze czasu pracy)

2. Jakie grupy zagrożeń dotyczą firmy? (można wybrać kilka)

Wynik
46na liście zagrożeń branży

5 na liście stanowisk, każde z własną kartą oceny ryzyka

Kto wykonuje zadania służby BHP? Pracodawca, który ukończył szkolenie dla pracodawców wykonujących zadania służby BHP, może je wykonywać sam. Może też powierzyć je pracownikowi zatrudnionemu przy innej pracy, a gdy w firmie brak kompetentnych osób, specjaliście spoza firmy. Formularz zaczyna od biblioteki branży: przy każdym zagrożeniu wskazuje się, czy występuje w firmie. Płatność dopiero na końcu.

Zacznij ocenę ryzyka dla piekarni
Pilność działań z biblioteki

Piekarnia i cukiernia: zagrożenia, którymi warto zająć się najpierw.

Kolejność według najpilniejszego działania, które biblioteka branży proponuje dla każdego zagrożenia: niezwłocznie, w krótkim albo w średnim terminie. W formularzu każde działanie można potwierdzić lub zmienić.

  1. Pochwycenie lub zgniecenie ręki przez mieszadło miesiarkiNiezwłocznieMaszyny i urządzenia
  2. Oparzenie termiczne przy kontakcie z gorącymi elementami pieca, blachami lub parą wodnąNiezwłocznieGorące i zimne powierzchnie, para, płyny
  3. Oparzenie chemiczne preparatem żrącym do pieców lub odkamieniaczemNiezwłocznieSubstancje chemiczne
  4. Poślizgnięcie i upadek na tym samym poziomieKrótki terminPowierzchnie i przejścia
  5. Upadek z drabiny, podestu lub stołkaKrótki terminPraca na wysokości
  6. Skaleczenie lub przecięcie dłoniKrótki terminNarzędzia ręczne i ostre krawędzie
  7. Porażenie prądem elektrycznymKrótki terminPrąd elektryczny
  8. Przygniecenie, uderzenie lub najechanie wózkiemKrótki terminTransport wewnętrzny i wózki

Źródło: biblioteka branży, wersja 2026-11-04. Terminy w planie działań ostatecznie ustala pracodawca.

5 na liście stanowisk

Firma, stanowisko po stanowisku.

Część II dokumentacji zawiera kartę oceny ryzyka dla każdego stanowiska: opis zadań, maszyn, narzędzi i substancji, a potem zagrożenia i ich ocenę. Oto stanowiska z biblioteki branży.

  • Piekarz8
  • Cukiernik8
  • Pomocnik piekarza / cukiernika8
  • Sprzedawca w piekarni / cukierni7
  • Kierowca – dostawca pieczywa7

Dobra praktyka. Nazwy i liczbę stanowisk warto dopasować do pracy, którą naprawdę wykonuje się w firmie, łącznie ze sprzątaniem, konserwacją i przyjmowaniem dostaw.

Wskaż stanowiska i zagrożenia
Cena

Jedna cena, cała dokumentacja. 249 zł netto, płatność jednorazowa.

Ocena ryzyka zawodowego dotyczy każdego pracodawcy, od pierwszego pracownika. Odpowiada się na pytania, sprawdza podgląd i pobiera dokumentację w PDF, DOCX i XLSX, do przejrzenia, uzupełnienia i podpisania.

Cena obejmuje wszystkie stanowiska w firmie zatrudniającej do 100 pracowników. Bez abonamentu i bez automatycznego odnowienia: dokumentacja zostaje w firmie, a zmiany można nanosić w pliku DOCX.

Dla porównania
  • Zewnętrzny specjalista ds. BHP: według wyceny
  • Pusty wzór wypełniany samodzielnie: godziny pracy
Liczby ze źródłem

Piekarnia i cukiernia: branża w liczbach.

Każda liczba ma swoje źródło: bibliotekę branży albo przepis Kodeksu pracy.

  • 46

    na liście zagrożeń branży, ujętych w 26 grupach. Przy każdym z nich wskazuje się w formularzu, czy występuje w firmie.

    Biblioteka branży, wersja 2026-11-04
  • 5

    na liście stanowisk branży. Każde stanowisko ma w dokumencie własną kartę oceny ryzyka, z opisem zadań, maszyn i narzędzi.

    Biblioteka branży, wersja 2026-11-04
  • 10

    pracowników: do tej liczby pracodawca, który ukończył odpowiednie szkolenie, może sam wykonywać zadania służby BHP. Do 50, jeśli działalność firmy ma kategorię ryzyka nie wyższą niż trzecia.

    Kodeks pracy, art. 237¹¹ (ISAP)
  • 1

    pracownik wystarczy: pracodawca ocenia i dokumentuje ryzyko zawodowe, stosuje środki, które je zmniejszają, i informuje pracowników o ryzyku oraz o zasadach ochrony.

    Kodeks pracy, art. 226 (ISAP)
Więcej informacji

Cała biblioteka branży, do sprawdzenia.

To, o co może zapytać osoba wykonująca zadania służby BHP, lekarz medycyny pracy albo pracownicy podczas konsultacji. Nic nie jest ukryte: każdą sekcję wystarczy rozwinąć.

Zobacz całą bibliotekę

46 na liście zagrożeń, w podziale na grupy, z podstawami prawnymi i działaniami · ze źródłami i wersją

Pytania prowadzą przez cykl pracy: przyjęcie surowców, przygotowanie i wyrabianie ciasta, formowanie, wypiek, wyroby cukiernicze, pakowanie i sprzedaż, mycie. Poniżej zagrożenia typowe dla piekarni i cukierni.

Każde zagrożenie to pozycja biblioteki branży, opracowanej na podstawie Kodeksu pracy i rozporządzeń w sprawie BHP: z opisem, podstawami prawnymi, przykładami zdarzeń i działaniami. Na tej bibliotece opiera się dokument: w formularzu każdą pozycję potwierdza się albo zmienia.

  • Powierzchnie i przejścia5
  • Praca na wysokości1
  • Maszyny i urządzenia7
  • Narzędzia ręczne i ostre krawędzie1
  • Prąd elektryczny1
  • Instalacje gazowe i urządzenia ciśnieniowe1
  • Gorące i zimne powierzchnie, para, płyny4
  • Transport wewnętrzny i wózki1
  • Pojazdy i ruch drogowy2
  • Spadające i przemieszczające się przedmioty2
  • Ręczne przenoszenie ciężarów2
  • Wymuszona pozycja i ruchy powtarzalne2
  • Hałas1
  • Oświetlenie1
  • Mikroklimat gorący1
  • Mikroklimat zimny i praca na zewnątrz2
  • Substancje chemiczne2
  • Pyły1
  • Czynniki biologiczne1
  • Pożar1
  • Wybuch1
  • Obciążenie psychiczne i stres1
  • Agresja osób trzecich1
  • Praca w pojedynkę i w porze nocnej2
  • Zwierzęta1
  • Inne zagrożenia1

Powierzchnie i przejścia5

Poślizgnięcie i upadek na tym samym poziomie

Posadzka pokryta rozsypaną mąką, tłuszczem, resztkami ciasta lub wodą po myciu, zwłaszcza przy miesiarce, piecu, smażalniku i w zmywalni; mokra podłoga przy wejściu do sklepu

  • Organizacyjne Oznakowanie mokrej posadzki tablicą ostrzegawczą na czas mycia
  • Środki ochrony indywidualnej Wymiana zużytego obuwia roboczego na obuwie z podeszwą przeciwpoślizgową
  • Techniczne Naprawa ubytków i nierówności posadzki w hali produkcyjnej

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 214 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Pomocnik poślizgnął się na mące rozsypanej przy wsypywaniu do dzieży i uderzył biodrem o krawędź stołu. · Cukiernik przewrócił się na posadzce zachlapanej tłuszczem przy smażalniku do pączków. · W deszczowy dzień sprzedawczyni upadła na mokrej podłodze przy wejściu do sklepu.

Potknięcie i upadek na tym samym poziomie

Przejścia zastawione workami, koszami, wózkami i blachami, przewody elektryczne leżące na podłodze, progi i nierówności posadzki

  • Organizacyjne Wyznaczenie i oznakowanie miejsc odstawiania wózków piekarniczych i pustych koszy
  • Techniczne Zainstalowanie gniazd zasilających przy stanowiskach, aby wyeliminować przedłużacze
  • Techniczne Usunięcie lub oznakowanie progów i uszkodzeń posadzki

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Piekarz niosący blachę z pieczywem potknął się o pusty kosz pozostawiony w przejściu. · Pomocnik zahaczył stopą o przedłużacz poprowadzony po podłodze do miksera.

Upadek na schodach lub z rampy

Schody do magazynu w piwnicy i na zaplecze oraz rampa załadunkowa, pokonywane z workami, koszami lub blachami w rękach, często przy słabym oświetleniu

  • Organizacyjne Ograniczenie ręcznego znoszenia worków po schodach, np. przez składowanie mąki na poziomie produkcji lub zastosowanie zsuwni
  • Techniczne Oznakowanie krawędzi rampy pasami ostrzegawczymi i zabezpieczenie jej boków barierką
  • Techniczne Naprawa uszkodzonych stopni i poręczy

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp · Rozporządzenie w sprawie bhp przy ręcznych pracach transportowych

Przykłady zdarzeń: Pomocnik znoszący worek mąki do piwnicy nie zauważył ostatniego stopnia i upadł. · Kierowca cofał się z koszem w rękach i spadł z krawędzi rampy.

Poślizgnięcie lub potknięcie na trasie dostaw

Oblodzone, mokre lub nierówne chodniki, podjazdy i schody przy sklepach odbiorców, pokonywane w ciemności z koszami w rękach

  • Organizacyjne Uzgodnienie z odbiorcami oświetlenia i odśnieżania miejsc rozładunku oraz dojścia do zaplecza
  • Środki ochrony indywidualnej Zapewnienie kierowcy nakładek antypoślizgowych na obuwie na okres zimowy

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie bhp przy ręcznych pracach transportowych

Przykłady zdarzeń: Zimą przed świtem kierowca poślizgnął się na oblodzonym chodniku przed sklepem i złamał nadgarstek. · Dostawca niosący dwa kosze jeden na drugim nie zauważył stopnia przy wejściu na zaplecze sklepu i upadł.

Upadek przy wchodzeniu do przestrzeni ładunkowej i schodzeniu z niej

Podłoga przestrzeni ładunkowej samochodu dostawczego, stopnie i zderzak, mokre lub oblodzone; zeskakiwanie z samochodu z koszami w rękach

  • Techniczne Zamontowanie stopnia o powierzchni przeciwpoślizgowej i uchwytu przy tylnych drzwiach samochodu
  • Organizacyjne Układanie koszy tak, aby można je było zdejmować z poziomu ziemi bez wchodzenia do ładowni

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie bhp przy ręcznych pracach transportowych

Przykłady zdarzeń: Kierowca zeskoczył z tylnego progu samochodu na oblodzony asfalt i skręcił kostkę. · Dostawca poślizgnął się na mokrej podłodze ładowni i uderzył kolanem o krawędź progu.

Praca na wysokości1

Upadek z drabiny, podestu lub stołka

Sięganie po towar i formy z górnych półek regałów, wsypywanie surowców do maszyn z podwyższenia, mycie okapów i opraw oświetleniowych, ustawianie ekspozycji w witrynie

  • Organizacyjne Przegląd drabin i schodków oraz wycofanie uszkodzonych
  • Organizacyjne Przeorganizowanie regałów tak, aby surowce i formy używane codziennie były dostępne bez wchodzenia na drabinę

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Pomocnik stanął na skrzynce, aby zdjąć karton z formami z górnej półki, i spadł razem z nią. · Sprzedawczyni myjąca górną część witryny straciła równowagę na krześle.

Maszyny i urządzenia7

Pochwycenie lub zgniecenie ręki przez mieszadło miesiarki

Miesiarka do ciasta ze spiralnym lub ramieniowym mieszadłem i obracającą się dzieżą, także z dzieżą wyjmowaną i wywrotnicą; sięganie do dzieży w czasie pracy, dosypywanie surowców, wyjmowanie ciasta

  • Organizacyjne Sprawdzanie działania wyłącznika osłony na początku każdej zmiany i wyłączenie miesiarki z użytkowania, gdy nie działa
  • Szkoleniowe Instruktaż stanowiskowy z obsługi miesiarki i wywrotnicy dla każdej nowej osoby
  • Techniczne Przegląd techniczny miesiarki i wywrotnicy przez serwis

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 215 · Rozporządzenie w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bhp w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy

Przykłady zdarzeń: Piekarz sięgnął do dzieży, aby zgarnąć ciasto ze ścianki, i mieszadło pochwyciło rękawicę razem z dłonią. · Pomocnik dosypywał mąkę przy podniesionej osłonie, bo wyłącznik osłony był uszkodzony. · Ramię wywrotnicy opuszczające dzieżę przygniotło stopę pracownika stojącego zbyt blisko.

Pochwycenie palców przez ruchome elementy dzielarki, zaokrąglarki lub formierki

Dzielarka, zaokrąglarka i formierka do ciasta: tłok i nóż dzielący, taśmy, wałki i bębny wciągające kęsy; poprawianie kęsów i usuwanie przyklejonego ciasta w czasie pracy maszyny

  • Szkoleniowe Instruktaż stanowiskowy z obsługi i czyszczenia dzielarki, zaokrąglarki i formierki
  • Techniczne Sprawdzenie działania osłon i blokad oraz naprawa uszkodzonych przez serwis

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 215 · Rozporządzenie w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bhp w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy

Przykłady zdarzeń: Pomocnik poprawiał kęs ciasta na taśmie formierki i palce zostały wciągnięte między wałki. · Piekarz usuwał przyklejone ciasto z leja dzielarki bez wyłączenia maszyny.

Wciągnięcie dłoni między walce wałkownicy

Wałkownica do ciasta (stołowa lub wolnostojąca) z taśmami przenośnika i parą walców; podawanie i odbieranie płata ciasta, podsypywanie mąką w czasie pracy

  • Szkoleniowe Instruktaż stanowiskowy z obsługi wałkownicy, w tym z jej awaryjnego zatrzymania
  • Techniczne Okresowe sprawdzanie skuteczności wyłączników osłon i listwy zatrzymującej

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 215 · Rozporządzenie w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bhp w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy

Przykłady zdarzeń: Cukiernik wygładzał płat ciasta francuskiego tuż przy walcach i walce pochwyciły mu palce. · Pracownica sięgnęła pod osłonę po zwinięte ciasto, nie zatrzymując taśmy.

Pochwycenie ręki przez obracające się narzędzie miksera

Mikser planetarny z rózgą, hakiem lub mieszadłem płaskim; sięganie do dzieży, zgarnianie masy łopatką i dodawanie składników, w tym gorącego syropu, w czasie pracy

  • Techniczne Wyposażenie starszych mikserów w osłony dzieży z wyłącznikiem albo ich wymiana
  • Szkoleniowe Instruktaż stanowiskowy z obsługi miksera i bezpiecznego dodawania gorących składników

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 215 · Rozporządzenie w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bhp w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy

Przykłady zdarzeń: Cukiernik zgarniał krem łopatką przy pracującej rózdze i łopatka została wciągnięta razem z palcami. · Przy wlewaniu gorącego syropu do ubijanych białek masa rozprysła się na przedramię pracownicy.

Skaleczenie dłoni nożami krajalnicy do chleba

Krajalnica do pieczywa z ramą noży piłkowych lub nożem taśmowym; wkładanie bochenka, wyjmowanie pokrojonego chleba, usuwanie okruchów i zakleszczonego pieczywa

  • Szkoleniowe Instruktaż stanowiskowy z obsługi i czyszczenia krajalnicy dla każdej nowej osoby w sklepie
  • Techniczne Przegląd krajalnicy przez serwis, w tym sprawdzenie wyłącznika pokrywy

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 215 · Rozporządzenie w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bhp w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy

Przykłady zdarzeń: Sprzedawczyni dopychała ręką mały bochenek do noży, bo dociskacz nie sięgał jego końcówki. · Pomocnik usuwał zakleszczony kawałek chleba spomiędzy noży bez wyłączenia krajalnicy.

Wciągnięcie palców przez ślimak lub walce maszynki do maku

Maszynka lub młynek do mielenia maku, orzechów i bakalii; dopychanie surowca palcami w leju zasypowym, czyszczenie przy włączonym silniku

  • Organizacyjne Zapewnienie popychacza przy każdej maszynce i zakaz dopychania surowca ręką
  • Techniczne Wycofanie z użytkowania maszynki, w której można sięgnąć palcami do ślimaka lub walców

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 215 · Rozporządzenie w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bhp w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy

Przykłady zdarzeń: Przed świętami cukierniczka dopychała palcami sparzony mak w leju maszynki i skaleczyła opuszki o ślimak. · Pomocnik czyścił walce młynka do orzechów przy włączonym silniku.

Nieoczekiwane uruchomienie maszyny podczas czyszczenia, usuwania zakleszczeń lub konserwacji

Mycie, demontaż i usuwanie zakleszczeń w miesiarkach, dzielarkach, wałkownicach, mikserach i krajalnicach bez odłączenia zasilania; uruchomienie maszyny przez inną osobę

  • Organizacyjne Opracowanie krótkiej instrukcji bezpiecznego czyszczenia dla każdej maszyny produkcyjnej
  • Organizacyjne Wprowadzenie tabliczek „Nie załączać – trwa czyszczenie” i stosowanie ich przy każdym myciu
  • Szkoleniowe Instruktaż z zasad odłączania zasilania przed czyszczeniem maszyn

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 215 · Rozporządzenie w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bhp w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy

Przykłady zdarzeń: Pomocnik mył dzieżę miesiarki, a piekarz, nie widząc go, włączył maszynę do kolejnego zarobu. · Pracownica wyjmowała zakleszczony kęs z dzielarki zatrzymanej tylko przyciskiem na pulpicie.

Narzędzia ręczne i ostre krawędzie1

Skaleczenie lub przecięcie dłoni

Noże do krojenia ciast, tortów i pieczywa, nacinaki do chleba, skrobki i radełka, nożyki do otwierania worków i kartonów oraz ostre krawędzie blach, form i rantów

  • Techniczne Zakup nożyków z osłoniętym ostrzem do otwierania worków i kartonów
  • Szkoleniowe Instruktaż bezpiecznego posługiwania się nożami dla nowych pracowników

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Cukiernik kroił zmrożony tort i nóż ześlizgnął się po krawędzi rantu na dłoń. · Pomocnik rozcinał worek z cukrem nożem prowadzonym w swoją stronę. · Sprzedawczyni skaleczyła palec o zadzior na krawędzi wygiętej blachy.

Prąd elektryczny1

Porażenie prądem elektrycznym

Piece elektryczne, miesiarki i inne maszyny zasilane prądem trójfazowym, uszkodzone przewody i wtyczki, przedłużacze, gniazda w strefie mycia i przy wilgotnej garowni

  • Techniczne Zlecenie pomiarów skuteczności ochrony przeciwporażeniowej i rezystancji izolacji, jeżeli minął ich termin
  • Techniczne Zastąpienie przedłużaczy gniazdami stałymi przy stanowiskach

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Pomocnik mył posadzkę wężem obok gniazda zasilającego miesiarkę i woda dostała się do wtyczki. · Piekarz dotknął obudowy pieca, która znalazła się pod napięciem z powodu uszkodzonej izolacji przewodu.

Instalacje gazowe i urządzenia ciśnieniowe1

Wybuch gazu lub zatrucie spalinami przy piecu opalanym gazem lub olejem

Piec piekarski lub kocioł opalany gazem ziemnym, gazem płynnym lub olejem: nieszczelna instalacja gazowa, ponowne zapalanie palnika bez przewietrzenia komory, niedrożny przewód spalinowy, niedostateczna wentylacja pomieszczenia

  • Techniczne Sprawdzenie terminów przeglądów instalacji gazowej i przewodów kominowych oraz zlecenie zaległych
  • Organizacyjne Opracowanie instrukcji postępowania przy wyczuciu zapachu gazu i po zadziałaniu czujnika

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 215 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp · Rozporządzenie w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów

Przykłady zdarzeń: Po kilku nieudanych próbach zapalenia palnika piekarz od razu spróbował ponownie, bez przewietrzenia komory, i nagromadzony gaz zapalił się z hukiem. · Przy zamkniętych drzwiach i niedrożnym przewodzie kominowym pracownicy nocnej zmiany skarżyli się na bóle i zawroty głowy.

Gorące i zimne powierzchnie, para, płyny4

Oparzenie termiczne przy kontakcie z gorącymi elementami pieca, blachami lub parą wodną

Piec piekarski etażowy, obrotowy lub konwekcyjno-parowy: gorące drzwi, wnętrze i wózki, blachy i formy wyjmowane z pieca, para wodna wydobywająca się przy otwieraniu drzwi po zaparowaniu

  • Środki ochrony indywidualnej Wymiana zużytych i przetartych rękawic chroniących przed gorącem
  • Organizacyjne Oznakowanie gorących powierzchni pieca znakiem ostrzegawczym
  • Szkoleniowe Instruktaż udzielania pierwszej pomocy przy oparzeniach, w tym schładzania oparzenia wodą

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 237⁶ · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Piekarz otworzył drzwi pieca zaraz po zaparowaniu i para poparzyła mu twarz. · Pomocnik chwycił blachę wilgotną rękawicą i gorąco przeszło przez materiał na dłoń. · Przy wyjmowaniu wózka z pieca obrotowego pracownica oparła przedramię o rozgrzaną ramę wózka.

Oparzenie gorącym tłuszczem

Smażalnik lub kocioł z tłuszczem do smażenia pączków, faworków i oponek; wkładanie i odwracanie wyrobów, wymiana i zlewanie tłuszczu, woda lub lód wpadające do gorącego tłuszczu

  • Środki ochrony indywidualnej Zakup osłon twarzy lub okularów ochronnych do smażenia i zlewania tłuszczu
  • Szkoleniowe Instruktaż smażenia i wymiany tłuszczu przed każdym okresem wzmożonej produkcji pączków

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 237⁶ · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: W tłusty czwartek pomocnik wrzucił do smażalnika pączki z wilgotnej deski i tłuszcz prysnął mu na przedramiona. · Cukiernik zlewał gorący tłuszcz do wiadra i wylał go sobie na stopę.

Oparzenie gorącym syropem, karmelem, kremem lub czekoladą

Gotowanie syropów cukrowych, karmelu, kremów i budyniów, rozpuszczanie czekolady i polew w kąpieli wodnej; przelewanie i przenoszenie gorących mas, wykipienie, rozprysk przy mieszaniu

  • Techniczne Zakup kotła uchylnego lub kotła z zaworem spustowym, aby ograniczyć ręczne przelewanie gorących mas
  • Szkoleniowe Instruktaż udzielania pierwszej pomocy przy oparzeniach

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 237⁶ · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Karmel rozprysnął się przy dodawaniu zimnej śmietany i przywarł do grzbietu dłoni cukiernika. · Pomocnik niósł garnek z gorącym kremem przez zatłoczoną pracownię, został potrącony i wylał krem na nogi.

Oparzenie przy dopiekaniu pieczywa i przygotowaniu gorących napojów

Piec konwekcyjny do dopiekania pieczywa w sklepie i gorące blachy wyjmowane między obsługą kolejnych klientów; ekspres ciśnieniowy do kawy z dyszą parową i gorącą wodą

  • Szkoleniowe Instruktaż stanowiskowy z obsługi pieca do dopiekania i ekspresu dla każdej nowej osoby
  • Organizacyjne Zaplanowanie dopiekania poza godzinami największego ruchu w sklepie

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 237⁶ · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Sprzedawczyni w pośpiechu wyjęła blachę z pieca przez ścierkę zamiast rękawicy. · Para z dyszy ekspresu poparzyła sprzedawczyni dłoń przy spienianiu mleka.

Transport wewnętrzny i wózki1

Przygniecenie, uderzenie lub najechanie wózkiem

Wózki piekarnicze i regały jezdne z blachami, wózki do pieca obrotowego, dzieże jezdne i wózki paletowe ręczne pchane po nierównej posadzce, przez progi i w ciasnych przejściach

  • Organizacyjne Wyznaczenie tras przejazdu wózków i miejsc ich postoju z dala od drzwi i przejść
  • Techniczne Regularny przegląd kółek i hamulców wózków oraz naprawa uszkodzonych
  • Szkoleniowe Instruktaż bezpiecznego przewożenia gorących blach i obsługi wózka paletowego

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie bhp przy ręcznych pracach transportowych

Przykłady zdarzeń: Wózek z gorącymi blachami zablokował się na progu i przewrócił, a piekarz poparzył przedramię. · Pomocnik przygniótł sobie dłoń między regałem jezdnym a ścianą, wjeżdżając do garowni. · Kółko wózka paletowego przejechało pracownikowi po stopie podczas rozładunku mąki.

Pojazdy i ruch drogowy2

Wypadek drogowy

Jazda samochodem dostawczym po drogach publicznych w nocy i o świcie, przy złej pogodzie, pod presją godzin dostaw i ze zmęczeniem po pracy w porze nocnej

  • Organizacyjne Ułożenie grafiku tak, aby ten sam pracownik nie rozwoził pieczywa bezpośrednio po całej nocy przy produkcji
  • Organizacyjne Ustalenie zasad postępowania przy złych warunkach drogowych, z prawem kierowcy do opóźnienia dostawy
  • Szkoleniowe Szkolenie z techniki bezpiecznej jazdy samochodem dostawczym

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 229

Przykłady zdarzeń: Kierowca wracający z ostatniej dostawy zasnął za kierownicą i zjechał do rowu. · Na nieodśnieżonej drodze lokalnej samochód z pieczywem wpadł w poślizg na zakręcie.

Potrącenie lub przygniecenie przez manewrujący pojazd

Cofanie i manewrowanie samochodów dostawczych oraz pojazdów dostawców surowców na placu i przy rampie piekarni, w ciemności i przy ograniczonej widoczności z kabiny

  • Organizacyjne Wyznaczenie i oznakowanie przejścia dla pieszych oraz miejsca postoju pojazdów przy rampie
  • Techniczne Wyposażenie samochodów dostawczych w czujniki lub kamerę cofania

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Cofający samochód dostawczy przycisnął pomocnika do krawędzi rampy podczas załadunku koszy. · Pracownik wyszedł zza zaparkowanego samochodu wprost pod pojazd dostawcy mąki.

Spadające i przemieszczające się przedmioty2

Uderzenie spadającym przedmiotem

Worki, kartony, formy i blachy składowane na wysokich półkach lub w stosach, blachy wysuwające się z regałów jezdnych, kosze z pieczywem ustawione w wysokie stosy

  • Organizacyjne Oznakowanie na regałach dopuszczalnego obciążenia półek
  • Organizacyjne Ustalenie dopuszczalnej wysokości stosów koszy i oznaczenie jej na ścianie zaplecza

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Przy wyciąganiu formy ze środka stosu zsunęły się blachy z górnej półki i uderzyły pomocnika w głowę. · Wysoki stos koszy z pieczywem przewrócił się na sprzedawczynię podczas rozkładania towaru.

Uderzenie przez przesuwające się lub spadające kosze w przestrzeni ładunkowej

Niezabezpieczone stosy koszy i skrzynek z pieczywem w przestrzeni ładunkowej samochodu, przesuwające się przy hamowaniu i wypadające po otwarciu drzwi

  • Techniczne Wyposażenie przestrzeni ładunkowej w szyny i drążki do blokowania stosów koszy
  • Szkoleniowe Instruktaż mocowania ładunku dla kierowców i osób ładujących samochód

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie bhp przy ręcznych pracach transportowych

Przykłady zdarzeń: Po otwarciu tylnych drzwi stos koszy, który przesunął się w czasie jazdy, wypadł na kierowcę. · Przy gwałtownym hamowaniu niezabezpieczone skrzynki przewróciły się i zablokowały drzwi boczne.

Ręczne przenoszenie ciężarów2

Przeciążenie układu mięśniowo-szkieletowego przy przenoszeniu worków

Ręczne podnoszenie, przenoszenie i wsypywanie pełnych worków z mąką, cukrem i mieszankami piekarskimi, rozładunek palet z dostaw, układanie worków na regałach

  • Techniczne Zakup wózka lub podnośnika do worków albo przejście na dostawy mąki luzem do silosu
  • Szkoleniowe Instruktaż bezpiecznego podnoszenia i przenoszenia ciężarów z ćwiczeniem praktycznym
  • Organizacyjne Sprawdzenie, czy masy podnoszone przez kobiety i młodocianych nie przekraczają wartości dopuszczalnych

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie bhp przy ręcznych pracach transportowych · Rozporządzenie w sprawie wykazu prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet w ciąży i kobiet karmiących dziecko piersią · Kodeks pracy, art. 204 (wykaz prac wzbronionych młodocianym)

Przykłady zdarzeń: Pomocnik podniósł worek mąki z palety na wyprostowanych nogach i poczuł ostry ból w krzyżu. · Piekarz wsypywał worek do dzieży, unosząc go nad głowę, i naderwał mięsień barku.

Przeciążenie przy przenoszeniu blach, koszy i skrzynek z pieczywem

Wielokrotne podnoszenie blach z ciastem i pieczywem oraz koszy i skrzynek ustawionych w stosy od poziomu podłogi do wysokości barków, przenoszenie ich do sklepu, na samochód i do odbiorców

  • Techniczne Zapewnienie wózków do przewożenia stosów koszy w samochodzie i w sklepie
  • Organizacyjne Ustalenie, ile pieczywa wkłada się do jednego kosza, aby ograniczyć jego masę

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie bhp przy ręcznych pracach transportowych

Przykłady zdarzeń: Kierowca przy każdej dostawie zdejmuje z samochodu kilkanaście koszy ustawionych od podłogi ładowni aż pod dach. · Sprzedawczyni rano sama przenosi z zaplecza wszystkie kosze z pieczywem dostarczone z produkcji.

Wymuszona pozycja i ruchy powtarzalne2

Długotrwała praca w pozycji stojącej i pochylonej

Praca przez całą zmianę na stojąco przy stołach, piecu i ladzie, pochylanie się nad zbyt niskim stołem przy formowaniu i dekorowaniu, sięganie do dna dzieży i do dolnych komór pieca

  • Techniczne Dopasowanie wysokości stołów do wzrostu pracowników, np. przez podstawy lub regulowane nóżki
  • Techniczne Zapewnienie stołka do pracy w pozycji siedząco-stojącej przy dekorowaniu

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp · Rozporządzenie w sprawie wykazu prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet w ciąży i kobiet karmiących dziecko piersią

Przykłady zdarzeń: Wysoki cukiernik przez kilka godzin dekoruje torty, pochylając się nad stołem dopasowanym do wzrostu niższej koleżanki. · Sprzedawczyni stoi za ladą przez całą zmianę i nie ma gdzie usiąść.

Przeciążenie kończyn górnych ruchami powtarzalnymi

Ręczne formowanie bułek i rogali, wałkowanie, wyciskanie mas z rękawa cukierniczego, nadziewanie pączków, krojenie i dekorowanie ciast powtarzane setki razy w ciągu zmiany

  • Organizacyjne Zaplanowanie rotacji między formowaniem, dekorowaniem i innymi zadaniami w okresach przedświątecznych
  • Techniczne Rozważenie zakupu dozownika lub nadziewarki do mas przy dużych seriach

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Przed świętami cukierniczka przez kilka dni z rzędu wyciskała z rękawa tysiące ciastek i zaczęła budzić się w nocy z drętwieniem palców. · Piekarz formujący ręcznie rogale skarżył się na ból nadgarstka, nasilający się pod koniec tygodnia.

Hałas1

Narażenie na hałas

Miesiarki, miksery planetarne na wysokich obrotach, dzielarki, wentylatory i palniki pieców, agregaty chłodnicze oraz uderzenia blach i form, w hali o twardych, odbijających dźwięk ścianach

  • Techniczne Zlecenie pomiaru hałasu na stanowiskach w hali produkcyjnej
  • Techniczne Wyciszenie lub przeniesienie najgłośniejszych urządzeń, np. agregatów chłodniczych

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 227 · Rozporządzenie w sprawie bhp przy pracach związanych z narażeniem na hałas lub drgania mechaniczne · Rozporządzenie w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy · Rozporządzenie w sprawie badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy

Przykłady zdarzeń: W małej hali pracownicy muszą podnosić głos, aby porozumieć się przy pracujących miesiarkach. · Na nocnej zmianie piekarz przez kilka godzin pracuje obok agregatu garowni i wentylatorów pieca.

Oświetlenie1

Niedostateczne oświetlenie stanowisk i przejść

Praca w nocy wyłącznie przy świetle elektrycznym, oprawy pokryte pyłem mąki, przepalone źródła światła w magazynie, na schodach i w komorach, brak oświetlenia miejscowego nad stołami do dekorowania

  • Techniczne Zlecenie pomiaru natężenia oświetlenia na stanowiskach produkcji i w magazynie
  • Techniczne Wymiana opraw w pomieszczeniach zapylonych na szczelne i łatwe do czyszczenia

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 214 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: W magazynie w piwnicy przepaliła się świetlówka i pomocnik schodził z workiem po ciemku. · Oprawy nad stołem do dekorowania, pokryte warstwą pyłu, dawały za mało światła do precyzyjnej pracy.

Mikroklimat gorący1

Obciążenie cieplne organizmu w gorącym mikroklimacie

Ciepło oddawane przez piece, smażalniki i garownię, duża wilgotność powietrza i wysiłek fizyczny przy piecu, szczególnie latem i przy słabej wentylacji

  • Techniczne Zlecenie pomiaru parametrów mikroklimatu przy piecach w okresie letnim
  • Organizacyjne Ustalenie harmonogramu przerw i rotacji przy piecu na dni upalne
  • Techniczne Poprawa wentylacji lub zainstalowanie nawiewu chłodnego powietrza w strefie pieców

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207, 227 i 232 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp · Rozporządzenie w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy · Rozporządzenie w sprawie wykazu prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet w ciąży i kobiet karmiących dziecko piersią

Przykłady zdarzeń: W lipcu, na nocnej zmianie przy dwóch rozgrzanych piecach, pomocnik zasłabł podczas wyjmowania pieczywa. · Piekarz pracujący przy piecu bez przerw i bez picia wody skarżył się na bóle głowy i skurcze mięśni.

Mikroklimat zimny i praca na zewnątrz2

Wychłodzenie organizmu i nagłe zmiany temperatury

Wchodzenie do chłodni, mroźni, schładzarki szokowej i komory fermentacji opóźnionej po ciasta, kremy i półprodukty; przechodzenie z gorącej hali do zimnych pomieszczeń w spoconej odzieży

  • Techniczne Regularne sprawdzanie działania wewnętrznej klamki i sygnalizacji alarmowej w mroźni
  • Organizacyjne Wprowadzenie zasady informowania innej osoby przed wejściem do mroźni

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 227 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp · Rozporządzenie w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy

Przykłady zdarzeń: Pomocnik w spoconej koszulce przez kilkanaście minut wynosił z mroźni kartony z półproduktami. · Drzwi mroźni zatrzasnęły się za cukiernikiem, a wewnętrzna klamka była zablokowana lodem.

Praca w zmiennych warunkach atmosferycznych

Wielokrotne wychodzenie z ogrzewanej kabiny na mróz, deszcz i wiatr przy rozładunku, praca przed świtem, latem rozładunek w pełnym słońcu i nagrzana kabina

  • Środki ochrony indywidualnej Uzupełnienie wyposażenia kierowcy o kurtkę ocieplaną i przeciwdeszczową oraz czapkę
  • Organizacyjne Zapewnienie zapasu wody pitnej w samochodzie w okresie upałów

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 237⁷ · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Zimą kierowca wykonujący kilkanaście dostaw w cienkiej bluzie zachorował na zapalenie oskrzeli. · W upalny dzień dostawca rozładowywał samochód w pełnym słońcu bez wody do picia.

Substancje chemiczne2

Kontakt ze środkami myjącymi i dezynfekującymi

Koncentraty do mycia posadzek, blach i pojemników, preparaty chlorowe i dezynfekujące do stołów, maszyn i lad, środki do mycia i dezynfekcji skorup jaj; przelewanie i rozcieńczanie koncentratów, mycie bez rękawic

  • Organizacyjne Sporządzenie wykazu stosowanych preparatów i zebranie ich aktualnych kart charakterystyki
  • Środki ochrony indywidualnej Zapewnienie okularów ochronnych do przelewania i rozcieńczania koncentratów
  • Szkoleniowe Instruktaż z zasad stosowania preparatów i pierwszej pomocy przy oparzeniu chemicznym

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207, 221 i 226 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Pomocnik zmieszał w wiadrze środek chlorowy z odkamieniaczem i nawdychał się drażniącego gazu. · Koncentrat rozprysnął się przy przelewaniu z kanistra i trafił pracownicę w oko.

Oparzenie chemiczne preparatem żrącym do pieców lub odkamieniaczem

Silnie zasadowe preparaty do usuwania przypalonego tłuszczu z pieców, blach i smażalników oraz kwaśne odkamieniacze do wytwornic pary w piecach, często w postaci piany lub aerozolu

  • Środki ochrony indywidualnej Zakup szczelnych okularów ochronnych lub osłon twarzy do prac z preparatami żrącymi
  • Techniczne Sprawdzenie, czy preparat żrący można zastąpić łagodniejszym albo programem samoczyszczenia pieca
  • Szkoleniowe Zapoznanie pracowników z kartą charakterystyki i z zasadami pierwszej pomocy przy oparzeniu oka

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207, 221 i 237⁶ · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Pomocnik spryskiwał ciepłe wnętrze pieca pianą do usuwania przypaleń i aerozol dostał mu się do oczu. · Pracownik moczył blachy w roztworze preparatu zasadowego bez rękawic i doznał oparzenia skóry dłoni.

Pyły1

Wdychanie pyłu mąki i innych surowców sypkich

Pył mąki pszennej i żytniej, cukru pudru i polepszaczy piekarskich (zawierających m.in. enzymy), wzbijany przy wsypywaniu z worków, odważaniu, podsypywaniu stołów, na początku mieszania w miesiarce i przy zamiataniu na sucho

  • Techniczne Zlecenie pomiaru stężenia pyłu mąki na stanowiskach przy miesiarce i przy odważaniu surowców
  • Medyczne Wskazanie narażenia na pył mąki w skierowaniu na badania lekarskie
  • Techniczne Zastosowanie miejscowego odciągu pyłu przy stanowisku wsypywania mąki

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207, 227 i 229 · Rozporządzenie w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy · Rozporządzenie w sprawie badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy · Rozporządzenie w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników

Przykłady zdarzeń: Po kilku latach pracy piekarz zaczął mieć napady kaszlu i duszności na nocnej zmianie, ustępujące w czasie urlopu. · Pomocnik wsypywał mąkę do dzieży z wysokości ramion i wzbijał chmurę pyłu nad całym stanowiskiem.

Czynniki biologiczne1

Narażenie na szkodliwe czynniki biologiczne

Surowe jaja i masa jajowa (pałeczki Salmonella), pleśnie i roztocza w mące, zbożach i bakaliach, odchody gryzoni i owadów w magazynie surowców, zepsute wyroby i odpady

  • Organizacyjne Przeprowadzenie oceny ryzyka związanego z czynnikami biologicznymi i poinformowanie pracowników o jej wynikach
  • Medyczne Wskazanie narażenia na czynniki biologiczne w skierowaniu na badania lekarskie

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 222¹ · Rozporządzenie w sprawie szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia w środowisku pracy oraz ochrony zdrowia pracowników zawodowo narażonych na te czynniki

Przykłady zdarzeń: Pomocnik wybijający jaja do masy jajowej zjadł kanapkę bez umycia rąk i zachorował na salmonellozę. · Pracownik usuwał z magazynu zawilgocone, spleśniałe worki mąki i dostał napadu kaszlu.

Pożar1

Pożar

Piece i smażalniki, tłuszcz do smażenia, osady mąki i tłuszczu na urządzeniach i w okapach, przeciążona instalacja elektryczna, palnik do opalania bezy, papier i kartony składowane przy źródłach ciepła

  • Szkoleniowe Instruktaż z obsługi gaśnic i gaszenia tłuszczu (nigdy wodą) dla wszystkich pracowników
  • Organizacyjne Sprawdzenie terminów przeglądów gaśnic i ich rozmieszczenia przy piecach i smażalniku
  • Organizacyjne Opracowanie zasad postępowania na wypadek pożaru i omówienie ich z pracownikami

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 209¹ · Rozporządzenie w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów

Przykłady zdarzeń: Tłuszcz w przegrzanym smażalniku zapalił się, a pracownik próbował gasić go wodą. · Kartony z opakowaniami składowane przy piecu zajęły się od rozgrzanej obudowy.

Wybuch1

Wybuch pyłu mącznego

Chmura pyłu mąki lub cukru pudru powstająca przy przesypywaniu dużych ilości z worków, napełnianiu silosu lub zbiornika i przedmuchiwaniu sprężonym powietrzem, w pobliżu źródeł zapłonu (palnik pieca, iskrzenie urządzeń elektrycznych)

  • Organizacyjne Przeprowadzenie oceny zagrożenia wybuchem dla magazynu mąki i miejsc jej przesypywania
  • Techniczne Zastąpienie przedmuchiwania sprężonym powietrzem odkurzaniem przy użyciu odkurzacza przeznaczonego do pyłów palnych

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 226 · Rozporządzenie w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bhp związanych z możliwością wystąpienia w miejscu pracy atmosfery wybuchowej · Rozporządzenie w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów

Przykłady zdarzeń: Pracownik przedmuchiwał sprężonym powietrzem zakurzony silnik w magazynie mąki i wzbił gęstą chmurę pyłu. · Przy napełnianiu silosu z cysterny pył wydostawał się przez nieszczelne odpowietrzenie do pomieszczenia z piecem.

Obciążenie psychiczne i stres1

Obciążenie psychiczne i stres

Presja czasu przy wypieku na ściśle określoną godzinę, szczyty zamówień przed świętami i w tłusty czwartek, zamówienia okolicznościowe, kolejki klientów, reklamacje, odpowiedzialność za gotówkę i za terminowe dostawy

  • Organizacyjne Ustalenie limitu zamówień przyjmowanych na okresy świąteczne, dopasowanego do możliwości produkcyjnych
  • Szkoleniowe Omówienie z pracownikami zasad postępowania z reklamacjami i trudnymi klientami

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 226 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Przed Wielkanocą cukiernicy pracują po kilkanaście godzin, aby zdążyć z zamówieniami na mazurki i baby. · Kierowca stojący w korku odbiera kolejne telefony od zniecierpliwionych odbiorców.

Agresja osób trzecich1

Agresja słowna i fizyczna, napad rabunkowy

Obsługa klientów w sklepie, w tym osób nietrzeźwych i roszczeniowych, gotówka w kasie przy otwieraniu i zamykaniu sklepu, pobieranie należności przez kierowcę na trasie, dostawy w nocy

  • Szkoleniowe Instruktaż postępowania w razie agresji klienta i napadu
  • Organizacyjne Przejście na płatności bezgotówkowe z odbiorcami albo wprowadzenie zasady, że kierowca nie przewozi utargu przez całą trasę

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Wczesnym rankiem do sklepu wszedł nietrzeźwy mężczyzna i groził sprzedawczyni, żądając pieniędzy z kasy. · Kierowca pobierający gotówkę za dostawy został zaatakowany przy samochodzie na pustym parkingu.

Praca w pojedynkę i w porze nocnej2

Obciążenie organizmu pracą w porze nocnej

Stała lub częsta praca w nocy i nad ranem przy produkcji i rozwożeniu pieczywa, zaburzenie rytmu dobowego, niedobór snu, dojazdy do pracy w nocy

  • Organizacyjne Ograniczenie liczby kolejnych nocnych zmian i zapewnienie dni wolnych po serii nocy
  • Medyczne Uwzględnienie pracy w porze nocnej w skierowaniu na badania lekarskie

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 151⁷ (pora nocna) · Kodeks pracy, art. 178 (pracownice w ciąży) i art. 203 (młodociani) · Kodeks pracy, art. 207

Przykłady zdarzeń: Piekarz po latach pracy wyłącznie na nocnej zmianie skarży się na bezsenność w dni wolne i dolegliwości żołądkowe. · Pod koniec nocnej zmiany zmęczony pomocnik chwycił gorącą blachę bez rękawicy.

Praca w pojedynkę

Samodzielna praca piekarza na nocnej zmianie, otwieranie i zamykanie sklepu przez jedną osobę, samotne trasy dostaw w nocy

  • Organizacyjne Ustalenie listy czynności, których nie wykonuje się w pojedynkę
  • Organizacyjne Wprowadzenie zasady telefonicznego potwierdzania rozpoczęcia i zakończenia samotnej zmiany lub trasy

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 209¹ · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Piekarz pracujący sam w nocy poparzył się przy smażalniku i musiał sam wezwać pomoc. · Sprzedawczyni otwierająca sklep o szóstej rano została sama z agresywnym klientem.

Zwierzęta1

Użądlenie przez osy lub pszczoły

Owady zwabione słodkimi wyrobami, owocami i syropami wystawionymi na ladzie i w witrynach, szczególnie latem i wczesną jesienią; osy ukryte w skrzynkach z owocami

  • Organizacyjne Ustalenie z pracownikami uczulonymi na jad owadów sposobu postępowania po użądleniu, w tym miejsca przechowywania ich leków
  • Szkoleniowe Przypomnienie pracownikom objawów wstrząsu anafilaktycznego i zasad wzywania pomocy pod numerem 112

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207 i 209¹ · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Sprzedawczyni podająca placek ze śliwkami została użądlona w dłoń przez osę siedzącą na cieście. · Cukiernik przekładający truskawki ze skrzynki został użądlony przez osę ukrytą między owocami.

Inne zagrożenia1

Choroby skóry rąk

Długotrwały kontakt rąk z ciastem, mąką, wodą i środkami myjącymi, częste mycie rąk, kontakt z przyprawami, owocami, aromatami oraz lateksem rękawic

  • Organizacyjne Ustalenie zasad ochrony skóry (krem przed pracą, dokładne osuszanie dłoni, krem po pracy) i wywieszenie ich przy umywalkach
  • Medyczne Kierowanie do lekarza medycyny pracy pracowników, u których zmiany skórne nie ustępują

Podstawy prawne: Kodeks pracy, art. 207, 227 i 237⁶ · Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bhp

Przykłady zdarzeń: Po sezonie świątecznym cukierniczka miała popękaną, swędzącą skórę dłoni od codziennego wyrabiania ciasta i mycia form. · U pomocnika pojawił się wyprysk na dłoniach od rękawic lateksowych.

Biblioteka branży, wersja 2026-11-04 · 46 na liście zagrożeń.

Przykładowy plan działań

12 na liście działań z biblioteki, według pilności: punkt wyjścia planu
  1. Sprawdzanie działania wyłącznika osłony na początku każdej zmiany i wyłączenie miesiarki z użytkowania, gdy nie działaPochwycenie lub zgniecenie ręki przez mieszadło miesiarkiOrganizacyjne · Niezwłocznie
  2. Instruktaż stanowiskowy z obsługi miesiarki i wywrotnicy dla każdej nowej osobyPochwycenie lub zgniecenie ręki przez mieszadło miesiarkiSzkoleniowe · Niezwłocznie
  3. Instruktaż stanowiskowy z obsługi i czyszczenia krajalnicy dla każdej nowej osoby w sklepieSkaleczenie dłoni nożami krajalnicy do chlebaSzkoleniowe · Niezwłocznie
  4. Wymiana zużytych i przetartych rękawic chroniących przed gorącemOparzenie termiczne przy kontakcie z gorącymi elementami pieca, blachami lub parą wodnąŚrodki ochrony indywidualnej · Niezwłocznie
  5. Zakup szczelnych okularów ochronnych lub osłon twarzy do prac z preparatami żrącymiOparzenie chemiczne preparatem żrącym do pieców lub odkamieniaczemŚrodki ochrony indywidualnej · Niezwłocznie
  6. Oznakowanie mokrej posadzki tablicą ostrzegawczą na czas myciaPoślizgnięcie i upadek na tym samym poziomieOrganizacyjne · W krótkim terminie
  7. Wymiana zużytego obuwia roboczego na obuwie z podeszwą przeciwpoślizgowąPoślizgnięcie i upadek na tym samym poziomieŚrodki ochrony indywidualnej · W krótkim terminie
  8. Wyznaczenie i oznakowanie miejsc odstawiania wózków piekarniczych i pustych koszyPotknięcie i upadek na tym samym poziomieOrganizacyjne · W krótkim terminie
  9. Naprawa uszkodzonych stopni i poręczyUpadek na schodach lub z rampyTechniczne · W krótkim terminie
  10. Zapewnienie kierowcy nakładek antypoślizgowych na obuwie na okres zimowyPoślizgnięcie lub potknięcie na trasie dostawŚrodki ochrony indywidualnej · W krótkim terminie
  11. Układanie koszy tak, aby można je było zdejmować z poziomu ziemi bez wchodzenia do ładowniUpadek przy wchodzeniu do przestrzeni ładunkowej i schodzeniu z niejOrganizacyjne · W krótkim terminie
  12. Przegląd drabin i schodków oraz wycofanie uszkodzonychUpadek z drabiny, podestu lub stołkaOrganizacyjne · W krótkim terminie

Co zawiera dokumentacja

6 części dokumentu, od strony tytułowej po załączniki
  1. Część I, informacje ogólnedane firmy, liczba pracowników, osoba wykonująca zadania służby BHP, skład zespołu oceniającego, przebieg konsultacji z pracownikami i opis metody oceny.
  2. Część II, karty oceny ryzykaosobna karta dla każdego stanowiska, np. piekarza, cukiernika i sprzedawcy w piekarni, z opisem zadań, maszyn i stosowanych środków ochrony. Nazwy stanowisk można zmienić, a stanowiska dodać lub usunąć.
  3. Zagrożenia w kartachmiesiarki, dzielarki, wałkownice i miksery, oparzenia przy piecu i gorących blachach, pył mąki, wysoka temperatura w pracowni, praca nocna, dźwiganie worków z mąką, komory chłodnicze i mroźnie. Przy każdym zagrożeniu: ciężkość, prawdopodobieństwo i poziom ryzyka.
  4. Część III, plan działańdziałania korygujące i zapobiegawcze wynikające z kart, z osobą odpowiedzialną i terminem do wpisania.
  5. Części IV–VIinformacja dla pracowników o ryzyku zawodowym na każdym stanowisku, napisana prostym językiem, lista potwierdzeń zapoznania się z ryzykiem i karta aktualizacji.
  6. Załącznikiprotokół konsultacji, powierzenie zadań służby BHP lub oświadczenie pracodawcy, wyznaczenie osób do pierwszej pomocy i ochrony przeciwpożarowej oraz lista pomiarów do wykonania, jeśli odpowiedzi na to wskazują, np. stężenia pyłu mąki, hałasu lub mikroklimatu przy piecach.

Dlaczego warto zrobić to teraz

3 powody właściwe dla tej branży

Pracownia skupia w jednym miejscu maszyny z ruchomymi elementami, piece, gorące blachy, mąkę i ciężkie worki. Ocena ryzyka pomaga ustalić, które działania wprowadzić w pierwszej kolejności.

Praca nocą lub nad ranem niesie własne zagrożenia, od pracy w pojedynkę w pracowni po zmęczenie. Formularz je obejmuje, a dokument przypomina o badaniach lekarskich i o organizacji pracy w nocy.

Pył mąki i dodatki piekarskie mogą wywoływać uczulenia skóry i dróg oddechowych. Dokument wskazuje je wśród zagrożeń, oznacza jako „do pomiaru”, jeśli pomiaru nie wykonano, i dopisuje do listy pomiarów.

Wszystkie możliwości w zestawieniu

Specjalista BHP, darmowy wzór i formularz krok po kroku: koszt i zakres
RozwiązanieKosztCo to oznacza
Zewnętrzny specjalista ds. BHPwedług wycenyWycena, wizyta w firmie i termin zależny od dostępności specjalisty.
Pusty wzór wypełniany samodzielniegodziny pracyDarmowe wzory trzeba wypełnić punkt po punkcie dla każdego stanowiska i aktualizować przy każdej zmianie.
Nic nie robićnie wchodzi w gręOcena ryzyka zawodowego to obowiązek każdego pracodawcy, a inspektor pracy może podczas kontroli zażądać jej dokumentacji.
Serwis Ocena BHP249 zł netto (298,80 zł brutto), jednorazowoPDF, Word i Excel, z kartą dla każdego stanowiska, planem działań i wzorami załączników. Zwykle kilka minut po płatności.

Najczęstsze pytania

9 pytań o ocenę ryzyka w tej branży
Piekarnia zatrudnia dwóch piekarzy. Czy ocena ryzyka zawodowego jest obowiązkowa?

Tak. Art. 226 Kodeksu pracy obowiązuje każdego pracodawcę, niezależnie od wielkości firmy: wystarczy jeden pracownik, także na część etatu lub młodociany w nauce zawodu. Pracodawca ocenia i dokumentuje ryzyko zawodowe na każdym stanowisku, stosuje potrzebne środki profilaktyczne i informuje pracowników o ryzyku.

Czy właściciel piekarni może sam wykonywać zadania służby BHP?

Tak, jeśli ukończył szkolenie potrzebne do wykonywania tych zadań i zatrudnia do 10 pracowników albo do 50, gdy kategoria ryzyka firmy nie jest wyższa niż 3 (art. 237¹¹ Kodeksu pracy). W innym przypadku powierza je pracownikowi zatrudnionemu przy innej pracy lub specjaliście spoza firmy. Ocenę ryzyka przeprowadza natomiast pracodawca, sam albo z osobami, które wyznaczy, np. z mistrzem piekarskim, po konsultacji z pracownikami lub ich przedstawicielami (art. 237¹¹ᵃ Kodeksu pracy).

Czy dokument uwzględnia miesiarki, wałkownice i piece?

Tak. Formularz pyta o maszyny i urządzenia pracowni, np. miesiarki, dzielarki, wałkownice, miksery planetarne, piece i komory garownicze, i dodaje zagrożenia z nimi związane: pochwycenie dłoni przez ruchome elementy, oparzenia, wysoką temperaturę. Przy każdym zaznacza się środki już stosowane, np. osłony z wyłącznikiem, wyłącznik awaryjny, rękawice chroniące przed gorącem czy wyłączanie maszyny przed czyszczeniem, a dokument wstępnie szacuje poziom ryzyka i proponuje działania do planu.

Co otrzymuje piekarnia i co pozostaje do zrobienia?

Dokumentację oceny ryzyka zawodowego w PDF, w edytowalnym pliku DOCX i w arkuszu XLSX: karty stanowisk, plan działań, informację dla pracowników z listą potwierdzeń, kartę aktualizacji i załączniki. Pozostaje przejrzeć karty i w razie potrzeby poprawić wstępne oceny, przeprowadzić konsultacje, podpisać dokument, zapoznać z nim pracowników, zlecić pomiary z listy i realizować działania z planu, np. montaż osłon na wałkownicy czy zakup wózka do worków z mąką.

Jak przygotować piekarza do pracy przy miesiarce, dzielarce i piecu?

Przez instruktaż stanowiskowy, przeprowadzony przed dopuszczeniem do pracy. Prowadzący pokazuje w nim obsługę każdej maszyny, jej osłony i wyłączniki awaryjne, czyszczenie dopiero po zatrzymaniu maszyny i odłączeniu zasilania oraz pracę przy piecu i wózkach piecowych. Pracodawca wydaje też szczegółowe instrukcje BHP dla stanowisk i maszyn (art. 237⁴ Kodeksu pracy). Nie wolno dopuścić pracownika do pracy, do której wykonywania nie ma on potrzebnych umiejętności (art. 237³).

Co wpisuje się w skierowaniu na badania piekarza i cukiernika?

Warunki pracy na stanowisku: pył mąki, pracę w nocy, wysoką temperaturę przy piecach, dźwiganie worków i blach, hałas maszyn. To ważne, bo pył mąki może wywoływać alergię skóry i dróg oddechowych, a lekarz medycyny pracy na podstawie skierowania ustala zakres i termin kolejnych badań. Piekarz i cukiernik potrzebują też orzeczenia do celów sanitarno-epidemiologicznych, bo pracują z żywnością.

Jakie środki ochrony indywidualnej są potrzebne w piekarni i cukierni?

Rękawice chroniące przed gorącem przy wyjmowaniu blach i wózków z pieca; przy pracach pylących, np. przesypywaniu mąki i czyszczeniu urządzeń, półmaska przeciwpyłowa, jeśli wskaże ją ocena ryzyka; do tego odzież robocza i obuwie z podeszwą przeciwpoślizgową, bo podłoga bywa śliska od mąki i tłuszczu. Pracodawca dostarcza je bezpłatnie, a dla odzieży roboczej zapewnia też pranie i naprawę.

Czy młodociany uczeń może pracować w piekarni na nocnej zmianie?

Nie. Młodocianego nie wolno zatrudniać w porze nocnej ani w godzinach nadliczbowych (art. 203 Kodeksu pracy), więc w piekarni, gdzie produkcja zaczyna się w nocy, może pracować tylko poza porą nocną. Pracodawca porównuje też jego zadania z wykazem prac wzbronionych młodocianym, zwłaszcza pracę przy maszynach i piecach oraz dźwiganie worków z mąką. Niektóre prace z wykazu są dozwolone, ale tylko w zakresie potrzebnym do nauki zawodu.

Czy w piekarni trzeba mierzyć stężenie pyłu mąki?

Często tak. Pył mąki to typowy czynnik szkodliwy w piekarni: pracodawca uwzględnia go przy rozpoznaniu czynników szkodliwych i, gdy narażenie jest znaczące, zleca pomiary stężenia akredytowanemu laboratorium, na swój koszt. Wyniki rejestruje, przechowuje i udostępnia pracownikom (art. 227 Kodeksu pracy). Podobnie bywa z mikroklimatem gorącym przy piecach i hałasem maszyn. Do czasu pomiaru dokument oznacza te czynniki jako „do pomiaru”.

Brak pytania na liście? Kontakt e-mailowy: kontakt@ocenabhp.pl

Poradniki i zagrożenia dla tej branży

Artykuły związane z tą branżą

Źródła tej strony

Źródła wskazane w bibliotece

Biblioteka branży, wersja 2026-11-04

Metoda i źródła
Następny krok

Dokumentacja oceny ryzyka zawodowego, jeszcze dziś.

249 zł netto (298,80 zł brutto), płatność jednorazowa, bez abonamentu. Zwrot pieniędzy w ciągu 30 dni. Płatność dopiero po obejrzeniu podglądu dokumentu.