Przejdź do głównej treści
Stanowisko pracy · Pracownik biurowy

Ocena ryzyka zawodowego na stanowisku pracownika biurowego

Praca w biurze nie jest wolna od zagrożeń; mają one po prostu inny charakter: obciążenie wzroku i kręgosłupa, stres, potknięcia o przewody. Ocena ryzyka na stanowisku biurowym jest obowiązkowa tak samo jak na każdym innym. Poniżej opisano, co zwykle się w niej znajduje.

W skrócie
  • Ocenę ryzyka zawodowego dokumentuje się dla każdego stanowiska pracy, także wtedy, gdy pracuje na nim jedna osoba.
  • Typowe zagrożenia na tym stanowisku: obciążenie wzroku przy pracy z monitorem; długotrwała pozycja siedząca; przeciążenie dłoni i nadgarstków.
  • Pracodawca informuje pracowników o ryzyku zawodowym związanym z wykonywaną pracą oraz o zasadach ochrony przed zagrożeniami (art. 226 Kodeksu pracy).
  • Poniższy opis jest punktem wyjścia: ocenę przeprowadza się dla konkretnego stanowiska w danej firmie i dla osób, które na nim pracują.
Stanowisko pracy

Zadania na stanowisku

  • Praca z dokumentami i programami na komputerze.
  • Obsługa poczty elektronicznej i rozmowy telefoniczne.
  • Drukowanie, skanowanie i archiwizacja dokumentów.
  • Udział w spotkaniach, czasem wyjazdy służbowe.
  • Praca zdalna lub hybrydowa, jeśli firma ją stosuje.
Stanowisko pracy

Maszyny, narzędzia i substancje

  • Komputer stacjonarny lub laptop z monitorem, klawiaturą i myszą
  • Biurko i krzesło obrotowe z regulacją
  • Drukarka, kopiarka, niszczarka
  • Szafy, regały i segregatory
  • Telefon, zestaw słuchawkowy
Stanowisko pracy

Typowe zagrożenia

  • 01

    Obciążenie wzroku przy pracy z monitorem

    Źródło zagrożenia: Wielogodzinna praca przy ekranie, odblaski, złe oświetlenie, niewłaściwa odległość monitora.

    Możliwe skutki: Zmęczenie oczu, pieczenie, bóle głowy.

    Przykładowe środki:

    • Monitor ustawiony bokiem do okna i oświetlenie bez odblasków.
    • Przerwy lub przeplatanie pracy przy monitorze innymi zajęciami, jak przewiduje rozporządzenie o stanowiskach z monitorami ekranowymi.
    • Okulary korygujące wzrok na koszt pracodawcy, jeśli lekarz stwierdzi taką potrzebę.
  • 02

    Długotrwała pozycja siedząca

    Źródło zagrożenia: Praca w jednej pozycji przez większość dnia, krzesło i biurko niedopasowane do pracownika.

    Możliwe skutki: Bóle kręgosłupa szyjnego i lędźwiowego, napięcie barków, zaburzenia krążenia w nogach.

    Przykładowe środki:

    • Krzesło z regulacją wysokości siedziska i oparcia, podnóżek, jeśli jest potrzebny.
    • Górna krawędź monitora na wysokości oczu lub nieco niżej.
    • Zmiana pozycji i krótkie przerwy na ruch.
  • 03

    Przeciążenie dłoni i nadgarstków

    Źródło zagrożenia: Intensywne pisanie i praca myszą, zwłaszcza na laptopie bez dodatkowych akcesoriów.

    Możliwe skutki: Bóle nadgarstków i przedramion, zespół cieśni nadgarstka.

    Przykładowe środki:

    • Osobna klawiatura i mysz do laptopa używanego jako główne narzędzie pracy.
    • Miejsce na blacie do oparcia przedramion.
  • 04

    Stres i obciążenie psychiczne

    Źródło zagrożenia: Presja terminów, wiele zadań naraz, ciągłe przerywanie pracy, konflikty, praca po godzinach.

    Możliwe skutki: Przewlekłe zmęczenie, zaburzenia snu, spadek koncentracji, wypalenie.

    Przykładowe środki:

    • Jasny podział zadań, realne terminy i ograniczenie pracy po godzinach.
    • Przeciwdziałanie mobbingowi, do którego pracodawca jest zobowiązany, i jasny sposób zgłaszania problemów.
  • 05

    Potknięcia i upadki

    Źródło zagrożenia: Przewody na podłodze, otwarte szuflady, pudła w przejściach, wchodzenie na krzesło po segregatory.

    Możliwe skutki: Stłuczenia, skręcenia, złamania.

    Przykładowe środki:

    • Przewody prowadzone w listwach lub pod biurkiem.
    • Stabilna drabinka do wysoko położonych półek i porządek w przejściach.
  • 06

    Porażenie prądem i pożar instalacji

    Źródło zagrożenia: Przedłużacze łączone jeden w drugi, uszkodzone przewody i ładowarki, przeciążone gniazda.

    Możliwe skutki: Porażenie prądem, pożar.

    Przykładowe środki:

    • Wystarczająca liczba gniazd przy stanowiskach i zakaz łączenia przedłużaczy.
    • Wycofywanie uszkodzonych urządzeń i okresowe przeglądy instalacji elektrycznej.
  • 07

    Niszczarka i kopiarka

    Źródło zagrożenia: Wciągnięcie krawata, szala lub włosów przez niszczarkę, gorące elementy kopiarki przy usuwaniu zaciętego papieru.

    Możliwe skutki: Urazy dłoni i szyi, drobne oparzenia.

    Przykładowe środki:

    • Niszczarka z automatycznym zatrzymaniem i instrukcją obsługi.
    • Usuwanie zacięć według instrukcji producenta, po wyłączeniu urządzenia.
  • 08

    Mikroklimat i oświetlenie

    Źródło zagrożenia: Nawiew klimatyzacji bezpośrednio na stanowisko, przegrzanie latem, zbyt słabe lub nierówne oświetlenie.

    Możliwe skutki: Przeziębienia, suchość oczu, zmęczenie, bóle głowy.

    Przykładowe środki:

    • Nawiew skierowany z dala od stanowisk i regularny serwis klimatyzacji.
    • Rolety lub żaluzje w oknach i oświetlenie dobrane do pracy przy komputerze.
Stanowisko pracy

Badania, szkolenia i organizacja pracy

  • W skierowaniu na badania wstępne i okresowe pracodawca wskazuje pracę przy monitorze ekranowym; lekarz ocenia wzrok i decyduje o potrzebie okularów korygujących.
  • Szkolenie wstępne obejmuje instruktaż ogólny i, poza wyjątkami przewidzianymi dla stanowisk administracyjno-biurowych, instruktaż stanowiskowy; szkolenie okresowe na tych stanowiskach powtarza się rzadziej niż na robotniczych, w terminach określonych w rozporządzeniu w sprawie szkolenia BHP.
  • Pracownicy wiedzą, gdzie jest apteczka, kto udziela pierwszej pomocy i którędy prowadzi droga ewakuacyjna.
Stanowisko pracy

Na co zwrócić uwagę

  • 01

    Praca zdalna

    Pracodawca przygotowuje ocenę ryzyka dla pracy zdalnej i na jej podstawie informację o zasadach bezpiecznej pracy, a pracownik potwierdza w oświadczeniu, że się z nimi zapoznał.

  • 02

    Kobiety w ciąży

    Warto sprawdzić, czy czas pracy przy monitorze i pozycja przy biurku nie wymagają zmian w świetle wykazu prac wzbronionych kobietom w ciąży.

Pracownik biurowy

Karta oceny ryzyka dla tego stanowiska

Dokumentacja przygotowana w formularzu zawiera osobną kartę oceny ryzyka dla każdego stanowiska: opis stanowiska, zagrożenia z ich źródłami i możliwymi skutkami, stosowane środki, wstępny poziom ryzyka oraz działania do wykonania. Typowe stanowiska branży są w formularzu już zaproponowane: można zmienić ich nazwy albo dodać własne stanowisko na wzór podobnego z listy, a potem sprawdzić każdą odpowiedź.

Ocena ryzyka dla branży: Biuro, Biuro nieruchomości.

Więcej na ten temat

Warto przeczytać

Pytania i odpowiedzi

Pytania i odpowiedzi

Czy pracownik biurowy potrzebuje oceny ryzyka zawodowego?

Tak. Pracodawca ocenia i dokumentuje ryzyko zawodowe na każdym stanowisku pracy, także biurowym (art. 226 Kodeksu pracy). Dokumentacja zawiera opis stanowiska, wyniki oceny dla poszczególnych czynników, stosowane środki, datę i osoby oceniające.

Jaka przerwa przysługuje przy pracy z monitorem?

Rozporządzenie o monitorach ekranowych dotyczy pracowników, którzy pracują przy monitorze co najmniej połowę dobowego wymiaru czasu pracy. Pracodawca przeplata ich pracę przy monitorze innymi zajęciami, trwającymi co najmniej 5 minut po każdej godzinie; jeśli to niemożliwe, przysługuje im 5 minut przerwy po każdej godzinie pracy przy monitorze, wliczanej do czasu pracy.

Czy pracodawca musi zapłacić za okulary?

Jeśli lekarz medycyny pracy stwierdzi, że do pracy przy monitorze potrzebne są okulary korygujące wzrok, pracodawca zapewnia je na swój koszt. Zasady refundacji firmy zwykle określają w regulaminie wewnętrznym.

Czy praca zdalna zmienia ocenę ryzyka?

Tak. Pracodawca uwzględnia w ocenie, jak wygląda praca poza biurem, i przygotowuje informację o zasadach bezpiecznej pracy zdalnej. Przed rozpoczęciem pracy zdalnej pracownik potwierdza w oświadczeniu, że się z nią zapoznał.

Źródła

Przepisy i źródła

Przy każdym źródle podano datę odczytu. Przepisy się zmieniają: zawsze warto sprawdzić tekst aktualnie obowiązujący.

Ta strona ma charakter informacyjny: nie jest oceną ryzyka przeprowadzoną w konkretnej firmie ani indywidualną poradą specjalisty ds. BHP lub lekarza medycyny pracy.

Czas na ocenę ryzyka?

Dokumentacja oceny ryzyka zawodowego jeszcze dziś.

249 zł netto (298,80 zł brutto), płatność jednorazowa, bez abonamentu. Zwrot pieniędzy w ciągu 30 dni. Płatność dopiero po obejrzeniu podglądu dokumentu.